Angst om te reanimeren: waarom die angst onterecht is en wat jij vandaag kunt doen

Eén op de vier Nederlanders heeft een reanimatiecertificaat, maar slechts 5 procent meldt zich aan als burgerhulpverlener. Dat zijn cijfers die ons, na meer dan 15 jaar in de AED-branche, niet loslaten. Want de kennis is er. De bereidheid ook, in de meeste gevallen. Maar er zit iets tussen die twee in: angst.

Uit onderzoek in opdracht van de Hartstichting, onder ruim 4.100 Nederlanders, blijkt dat de angst om iets fout te doen de grootste drempel is om je aan te melden als burgerhulpverlener. 62 procent denkt dat een slachtoffer kan overlijden door een fout van een burgerhulpverlener.

Die angst is begrijpelijk. Maar ze is onterecht, en dat leggen we graag uit.

Kun je iemand schade toebrengen door te reanimeren?

Dit is de vraag die we het vaakst horen, en het antwoord is duidelijk: nee, niet op een manier die ertoe doet. Bij een hartstilstand is het hart gestopt met pompen. Zonder ingrijpen daalt de overlevingskans met ongeveer 10% per minuut. Ribben kunnen bij krachtige borstcompressies soms breken, maar dat is een bijwerking die volledig ondergeschikt is aan het alternatief: niets doen betekent vrijwel zeker de dood.

Programmamanager Leonie van der Leest van de Hartstichting zegt het kernachtig: "Bij een hartstilstand is snelle actie cruciaal. Door wél te starten met reanimatie geef je iemand een kans om te overleven. Als je niets doet, is de overlevingskans zo goed als nul."

Je hoeft het niet perfect te doen, je moet het gewoon doen

Een veelgemaakte vergissing is dat mensen denken dat reanimeren perfect uitgevoerd moet worden om effectief te zijn. Dat is niet het geval. Elke poging, hoe onzeker ook, is beter dan wachten op de ambulance. Moderne AED's begeleiden je bovendien stap voor stap met duidelijke steminstructies. Het apparaat analyseert zelf het hartritme en geeft alleen een schok wanneer dat nodig en veilig is. Je kunt een AED niet verkeerd bedienen.

Je bepaalt zelf wanneer je beschikbaar bent

Een andere veelgehoorde misvatting is dat burgerhulpverleners dag en nacht beschikbaar moeten zijn. Dat is absoluut niet zo: je bepaalt zelf of je een oproep accepteert. Je meldt je aan bij HartslagNu en geeft zelf aan wanneer je actief bent. Ben je op vakantie, ziek of gewoon niet in de buurt? Dan sla je de oproep over. Geen verplichting, geen druk.

Waarom het netwerk meer mensen nodig heeft

In Nederland krijgen elke dag zo'n 45 mensen buiten het ziekenhuis een hartstilstand. Burgerhulpverleners zijn gemiddeld 2,5 minuut sneller ter plaatse dan een ambulance. Bij de ruim 12.000 reanimatiemeldingen per jaar worden acht van de tien reanimaties gestart door burgerhulpverleners. Toch zijn er nog lang niet overal in Nederland voldoende hulpverleners beschikbaar. Elke nieuwe aanmelding vergroot letterlijk de overlevingskans van iemand in jouw buurt.

Wat heeft een burgerhulpverlener nodig?

• Een geldig reanimatiecertificaat, te behalen via een basiscursus van een paar uur
• Aanmelding via HartslagNu, gratis en eenvoudig
• Idealiter een AED in de directe omgeving, geplaatst in een buitenkast die 24/7 toegankelijk is

Wat kun jij vandaag doen?

Heb je al een reanimatiecertificaat? Meld je dan vandaag nog aan bij HartslagNu. Is je certificaat verlopen? Plan een opfriscursus in. Werkt jouw wijk, vereniging of bedrijf nog zonder AED? Neem contact met ons op. Wij helpen je bij het kiezen van het juiste apparaat en zorgen dat het altijd inzetklaar is.

Samen maken we Nederland hartveilig, één burgerhulpverlener per keer.